İzmit Körfezi’nden 10 kamyon atık çıkarıldı

İzmit Körfezi’ne dökülen 12 dereden son günlerde gerçekleşen yoğun yağışlar sonucu denize taşınan ağaç, dal, budak, tomruk ve bitkisel atıklar, deniz yüzeyinde ve rüzgarın etkisiyle kıyıda birikti. Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı Deniz ve Kıyı Hizmetleri Şube Müdürlüğü ekipleri, deniz yüzeyinde ve kıyı şeridinde biriken atıkları temizlemek için sabahın erken saatlerinde başladıkları çalışmaları gün boyu sürdürdü.

10 kamyon atık denizden uzaklaştırıldı
Çalışmalarda 4 deniz yüzeyi temizleme teknesi, 3 amfibi tip araç, 2 kontrol botu ve 50 personel görev alıyor. Deniz yüzeyi temizleme teknelerinin ulaşamadığı kıyı ve bataklık alanlarda biriken atıklar, amfibi tip araçlarla toplanarak karaya çıkarılıyor. Amfibi araçların çalışamadığı kayalık bölgelerde ve erişimin güç olduğu kıyı kesimlerinde ise Mavi Takım ekipleri tarafından temizlik çalışmaları yürütülüyor. Farklı araç ve ekiplerin koordineli çalışmasıyla İzmit Körfezi’nde biriken atıklar toplanarak bölgeden uzaklaştırılıyor. Çalışmalar kapsamında bugüne kadar yaklaşık 10 kamyon atık toplanırken, bertaraf edilmek üzere İzmit Atık ve Artıkları Arıtma Yakma ve Değerlendirme Anonim Şirketi’ne (İZAYDAŞ) gönderiliyor

Bir ilk: İzmit Körfezi’nin dip çamuru deniz canlılarına yuva olacak

19 Eylül’de suya indirilecek resifler, bir yıl boyunca deniz canlılarının tutunması ve oluşturacağı yaşam alanı açısından bilimsel olarak izlenecek.
Kocaeli Üniversitesi yürütücülüğünde, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile Değirmendere Sualtı Topluluğu (DESSAT) iş birliğiyle “Kenar Etkisi” projesi hayata geçirildi. Dört aşamadan oluşan kıyı ve deniz ekosistemi restorasyonu çalışması kapsamında, Türkiye’nin farklı bölgelerinden gelen 8 seramik sanatçısı körfezden çıkarılan dip çamurunu işleyerek yapay resifler üretti.

19 Eylül’de su altına indirilecek
Hazırlanan sanat eserleri, 19 Eylül’de düzenlenecek programla su altı paraşütü sistemi kullanılarak körfezde 8, 13 ve 16 metre derinliklere yerleştirilecek. Dipten çıkan çamurun tekrar tabana kazandırılması yönüyle dünyada bir ilk olma özelliği taşıyan proje kapsamında, yapay resiflerin dayanıklılığı ve dip canlılarının bu yapılara tutunma süreçleri dalgıçlar tarafından 1 yıl boyunca bilimsel olarak takip edilip kayıt altına alınacak. Projenin başarılı olması halinde uygulamanın ülke genelindeki uygun alanlara yayılması hedefleniyor.

“Amacımız, yalnızca sanatsal bir çalışma ortaya koymak değil”
Kocaeli Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Öğretim Üyesi Fatoş Su Özkarataş, projenin 4 ayaktan oluştuğunu belirtti. Projenin ilk ayağında, Marmara Denizi Körfezi’nden çıkarılan dip çamurundan hazırlanan seramik çamuruyla Türkiye’nin farklı bölgelerinden gelen 8 seramik sanatçısının yapay resifler ürettiğini aktaran Özkarataş, hazırlanan eserlerin deniz tabanına yerleştirileceğini söyledi. Özkarataş, projenin ikinci ayağında ise pilot olarak belirlenen iki dere ağzına, kentten denize ulaşan atıkları tutmak amacıyla sanatsal enstalasyonlar yerleştirildiğini ifade etti. Özkarataş, “Amacımız, yalnızca sanatsal bir çalışma ortaya koymak değil, enstalasyonlarda biriken atıklarla kentin zamanla nasıl bir çöp alanına dönüştüğünü görünür hale getirmek. Projenin bir diğer ayağı ise iklim değişikliği nedeniyle denizden şehre doğru kaçmaya çalışan ve köprü altında sıkışan bir balığın tasvir edildiği kıyı enstalasyonu yer alıyor” dedi.

“Biz denizden dönüştürdüğümüzü, denizdeki canlılara tekrar yuva olarak veriyoruz”
Özkarataş, proje kapsamında oyunculuk bölümü öğrencileri ve bir performans sanatçısının, denizden çıkarılan atıklar ve aynaları kullanarak performans gerçekleştirdiğini anlattı. Performansla izleyicilerin deniz kirliliğiyle yüzleşmesini hedeflediklerini belirten Özkarataş, Değirmendere’de başlatılan pilot çalışmanın ilerleyen süreçte geliştirilerek ulusal ve uluslararası düzeye taşınmasının hedeflendiğini söyleyerek şöyle konuştu:
“Körfez’de bertaraf edilmesi çok zor olan dip çamuru var. Bertaraf edilmesi güç olan çamuru dönüştürüp sanatsal malzeme haline getiriyoruz ve sonra tekrar denize yerleştiriyoruz. Dere ağızlarında da atık malzemelerle filtreleyici enstalasyonlar yapıyoruz. Biz denizden dönüştürdüğümüzü, denizdeki canlılara tekrar yuva olarak veriyoruz ve filtreleyici enstalasyonlar yapıyoruz. Kıyı performansları gerçekleştiriyoruz. Doğa meselesi bir ulus meselesi değil, ekonomi meselesi değil, etnik bir mesele değil, bir din meselesi değil. Hepimizi ilgilendiren bir mesele. Gidecek başka evimiz yok.”

Yapay resifler farklı derinliklere yerleştirilecek
DESSAT Başkanı Murat Kulakaç da “Kenar Etkisi” projesinin kıyıdan kaynaklanan kirliliğe dikkati çekmek ve farkındalık oluşturmak amacıyla gerçekleştirildiğini belirtti. Proje kapsamında deniz tabanından çıkarılan çamurdan su altı yapay resifleri ürettiklerini ifade eden Kulakaç, eserleri yeniden deniz ekosistemine kazandırmayı hedeflediklerini söyledi.
Hazırlanan eserlerin 19 Eylül’deki lansman kapsamında özel bir teknikle deniz tabanına indirileceğini aktaran Kulakaç, 8, 13 ve 16 metre derinliklere yerleştirilecek 3 eserin bir yıl boyunca gözlemleneceğini bildirdi. Kulakaç, “Bilimsel verileri proje danışmanımız hocalarımızla paylaşarak veri elde edeceğiz. Bir yıl sonunda da dip çamurun dayanıklılığı, dip canlılarının tutunumu ve dipteki canlı yaşam alanı etkilerini, verilerini elde etmiş olacağız” ifadesini kullandı.
Pilot bölgede elde edilecek sonuçların olumlu olması halinde çalışmaların Kocaeli’nin diğer bölgelerine ve uygun alanların bulunduğu farklı bölgelere taşınmasının planlandığını kaydeden Kulakaç, dipten çıkarılan çamurun yeniden deniz tabanında değerlendirilmesinin proje açısından önem taşıdığını ifade etti.

Dipten çıkan çamurun tekrar dibe kazandırılması ilk kez yapılıyor
Murat Kulakaç, yapay resiflerin dayanıklılığının yanı sıra deniz canlılarının eserlere tutunmasının da takip edileceğini belirterek, dalgıçlar tarafından düzenli olarak fotoğraf ve video çekimleri yapılacağını aktardı. Projenin başarılı olması halinde yapay resiflerin dip çamurundan üretilmesinin yaygınlaştırılmasını istediklerini dile getiren Kulakaç, şöyle devam etti:
“Bu bizim için çok önemli. Dipten çıkan çamurun tekrar dibe kazandırılması ilk kez yapılan bir şey. Eğer bu proje başarılı olursa, bundan sonra tüm yapay resiflerin dip çamuruyla yapılmasını arzu ediyoruz. Yapay resifler çok önemli çünkü canlılar belli alanlarda sığınacak yuva bulamıyor. Onlara bir yuva yapmamız lazım. Nasıl karada insanlara ev yapabiliyor ve yaşam alanları sağlıyorsak, su altı canlılarına da yaşam alanları sağlamamız lazım. Bunları tabii ki bilimsel yolla ölçüp bu işi yapmamız gerekiyor. Yaptığımız bu eserlerin de bu işte çok faydalı olacağını düşünüyorum. Bunu, yapacağımız fotoğraf, video ve bilimsel çıktılar sonucunda göreceğiz.”

Körfezde dip canlılığında artış gözleniyor
Körfezdeki su altı canlılığında son yıllarda değişim gözlemlediğini anlatan Kulakaç, 2004’ten bu yana İzmit Körfezi’nde dalış yaptığını söyledi. Biyolojik arıtma çalışmalarının ardından deniz ekosisteminde olumlu değişimler görülmeye başlandığını belirten Kulakaç, ileri biyolojik arıtmayla bu sürecin daha da ilerlediğini ifade etti. Kulakaç, dip çamuru temizliğinin ardından son bir yılda dip canlılığında önemli artış gözlemlediklerini belirterek, “Bu balıklar aslında vardı ama sayıları çok azdı. Türlerin miktarları çoğalmaya başladı” diye konuştu.

Körfez’in dibinden 160 bin kamyon dolusu çamur çıkarıldı

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi tarafından İzmit Körfezi’nin korunması, su ekosisteminin sürdürülebilirliğinin sağlanması ve gelecek nesillere daha temiz bir çevre bırakılması amacıyla Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile birlikte yürütülen Dip Çamuru Projesi’nde önemli bir aşama daha geride bırakıldı. Projenin 2. etabı başarıyla tamamlanırken, İzmit Körfezi’nin ekolojik geleceği açısından büyük önem taşıyan çalışmaların bir sonraki aşamasına da kısa süre içinde geçilecek.

2. etapta 1,3 milyon metreküp dip çamuru temizlendi
2024 yılında ihale edilen ve projenin devamı niteliğinde olan 2. etap kapsamında 100 hektarlık deniz alanında kapsamlı dip temizliği gerçekleştirildi. Çalışmalar kapsamında deniz tabanından yaklaşık 1 milyon 300 bin metreküp dip çamuru çıkarılarak deniz ortamından uzaklaştırıldı.

160 bin kamyon dolusu dip çamuru çıkarıldı
2022 yılında ihale edilen 1. etapta ise 125 hektarlık alanda temizlik yapılmış, yaklaşık 1 milyon 100 bin metreküp dip çamuru deniz tabanından çıkarılarak bertaraf edilmişti. İkinci etabın da tamamlanmasıyla birlikte bugüne kadar toplam 225 hektarlık deniz alanında temizlik gerçekleştirildi ve yaklaşık 2 milyon 400 bin metreküp dip çamuru İzmit Körfezi’nden uzaklaştırılmış oldu. Başka bir ifadeyle yaklaşık 160 bin kamyon dolusu dip çamuru çıkarılarak taşındı. Uzaklaştırılan dip çamurunun miktarı aynı zamanda yaklaşık 315 futbol sahası büyüklüğündeki bir alana denk geliyor.

Dip çamuru projesi’nde 3. etap için geri sayım
İzmit Körfezi’nin tamamının daha sağlıklı ve dirençli bir su ekosistemine kavuşmasını hedefleyen proje 3. etap ile devam edecek. Dip Çamuru Projesi’nin 3. etabına da planlanan takvim doğrultusunda başlanacak. Körfez’in farklı noktalarında yürütülecek çalışmalarla deniz tabanının temizlenmesine ve ekosistemin iyileştirilmesine devam edilecek.

İzmit Körfezi gelecek nesillere daha temiz kalacak
Temizlenen deniz tabanı sayesinde su ekosisteminin daha sağlıklı gelişmesi desteklenirken, Körfez’in doğal yapısının korunması ve gelecek nesillere daha temiz bir deniz bırakılması adına da önemli bir adım atılıyor. Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, Dip Çamuru Projesi ile İzmit Körfezi’nin çevresel geleceğini güvence altına almayı hedeflerken, deniz ekosisteminin güçlendirilmesine de katkı sunuyor. Çalışmalarla birlikte Körfez’in gelecek nesillere daha temiz, sağlıklı ve yaşanabilir bir şekilde aktarılması amaçlanıyor.

İzmit Körfezi’nde vapur keyfi

Kocaeli Büyükşehir Belediyesinin, yaz dönemi boyunca her cumartesi akşamı gerçekleştirdiği vapur turları yoğun katılımla devam ediyor. Vatandaşlara İzmit Körfezi’ni denizden izleme ve farklı bir güzergahta seyahat etme imkanı sunan turlar boyunca, yolculara ücretsiz çay ve su ikramı yapılıyor.

Sefer saatleri ve güzergah
Her cumartesi gerçekleştirilen turlar kapsamında vapur; saat 19.00’da İzmit’ten, 19.30’da Gölcük’ten, 19.45’te Derince’den ve 20.00’de Değirmendere iskesinden yolcu alıyor.
Dönüş seferlerinde ise saat 21.30’da İzmit, 22.00’de Gölcük, 22.15’te Derince ve 22.30’da Değirmendere iskelelerine uğranarak tur tamamlanıyor.
Yaz sezonu boyunca her hafta sonu yapılması planlanan Mehtap Turları’nın bilet fiyatları ise tam 300 lira, öğrenci 215 lira olarak uygulanıyor.

Sembol caminin 6 asırlık çınarı yıldırımlara rağmen ayakta

İzmit Körfezi manzaralı tarihi caminin bahçesini gölgelendiren asırlık çınara cami cemaati tarafından farklı yıllarda dikilen genç çınarlar eşlik ediyor.
İzmit Körfezi manzarasına sahip olan, düz ahşap çatılı mimarisi ve İzmit’in fethinin sembolü olarak “Kılıçlı Cami” adıyla da bilinen Orhan Camii’nin bahçesinde camiyle neredeyse yaşıt olduğu tahmin edilen bir çınar ağacı bulunuyor. Yaklaşık 600-700 yaşlarında olduğu tahmin edilen tarihi ağaç, geçmişte 4 kez yıldırım düşmesi sonucu zarar gördü. Çürümeye yüz tuttuğu dönemde koruma altına alınarak bakımı ve tedavisi yapılan asırlık çınar, yeniden sağlığına kavuştu. Tarihi camide cemaat tarafından dikilen genç çınar ağaçları da asırlık çınara eşlik ediyor.

“Camimizin tarihiyle yaşıt bir ihtiyar”
Orhan Camii İmam Hatibi Kenan Yılmaz, asırlık çınarın caminin tarihine birebir tanıklık ettiğini belirterek, “İzmit’in fethinin sembolü olan ve İzmitlilerce ‘Kılıçlı Cami’ olarak bilinen Orhan Camimizin bahçesinde neredeyse camimizin tarihiyle yaşıt olan bir ihtiyar çınar ağacının gölgesindeyiz. Bilinen ifadeyle yaklaşık 600 veya 700 yaşında” ifadelerini kullandı.
Caminin İzmit’i en geniş açıdan gören yüksek bir tepede yer aldığına dikkati çeken Yılmaz, şunları kaydetti:
“Burası yüksek bir tepe olduğundan geçmişte bilinen 4 kez yıldırım düşmüş. Her yıldırım düşmesinden sonra azar azar çürümeye yüz tutmuş ve sonrasında dönemin Valisi İhsan Dede tarafından koruma altına alınmış, tedavisi yapılmış. Yeniden sağlığına kavuşmuş olan bu çınar ağacımız, bugün ihtiyar ve hala ayakta. Canlı bir çınar ağacı olarak camimizin bahçesinde misafirlerini gölgelendiriyor.”

“Uçurtmamız sürekli bu ağaca takılırdı”
Asırlık çınarın yanına genç çınar fidanlarını diken cami cemaatinden 79 yaşındaki Mustafa Karal ise, çocukluk döneminde ağacın çok daha heybetli olduğunu anlattı. Karal, “1976 yılında babam, ‘Caminin avlusuna ağaç dik oğlum’ dedi. Ben de Hatipköy’ündeki tanıdıklarımdan rica ettim, bir çınar ağacı fidesi getirdiler. Böylelikle çınar ağacını diktik. 1999 depreminden sonra, sene 2006’da bu ağaç kuruyunca oraya yeniden bir ağaç dikelim dediler. Biz de Çınarlıdere’ye gittik, oradan bu ufak çınarı getirip diktik” şeklinde konuştu.
Karal, tarihi çınarın yıldırım düşmeden önceki haline ilişkin, “Eski çınar minare boyutunu geçiyordu. Çocuktuk, kaleden uçurtma uçurduğumuz zaman uçurtmamız sürekli ağaca takılırdı, çok yüksekti. Çok yüksek olduğu için birkaç defa yıldırım düştü” dedi.

İzmit Körfezi’nde 30’a yakın deniz canlısı yuvasına döndü

Proje sayesinde körfezde 30’a yakın deniz canlısı türü yeniden görülmeye başlandı.
İkinci etabı devam eden kapsamlı temizlik çalışmalarıyla birlikte İzmit Körfezi’nde dipten diriliş yaşanıyor. Marmara Denizi’ndeki ekoloji çalışmalarıyla bilinen Prof. Dr. Mustafa Sarı ve ekibi tarafından körfezde gerçekleştirilen son dalışlarda önemli veriler elde edildi. Yapılan su altı incelemelerinde; pina ve deniz çayırlarının yanı sıra kalamar, kalem mercan, barbun, iskorpit ve kırlangıç gibi 30’a yakın deniz canlısının körfeze geri döndüğü tespit edildi.

“Körfez yine ölüm kustu” manşetlerinden bugünlere
Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanı Tahir Büyükakın, su altı kameralarına yansıyan canlılık görüntülerini paylaşarak projenin geldiği aşamaya dikkat çekti. Geçmiş yıllarda basında yer alan çevre kirliliği haberlerine atıfta bulunan Büyükakın, “‘Körfez, yine ölüm kustu’ manşetlerinden bugünlere.” ifadesini kullandı.
Dip çamuru temizliği çalışmalarının sonuçlarının, denizdeki yaşamın ne kadar hızlı canlandığını gözler önüne serdiğini vurgulayan Büyükakın, şu ifadeleri kullandı:
“Prof. Dr. Mustafa Sarı hocamız ve ekibi yaptığı son dalışlarda; kalamar, kalem mercan, barbun, iskorpit ve kırlangıç gibi 30’a yakın önemli türün yuvalarına döndüğünü görüntüledi. Körfezimiz temizlendikçe canlı çeşitliliğimiz artıyor, ekosistemimiz yeniden nefes alıyor. Bu güzelliği korumak ve geliştirmek için azimle çalışmaya devam edeceğiz.”

İzmit Körfezi’ne 6 bin yeni misafir

Denize salınan çipura, levrek ve kalkan balıklarının yanı sıra, türü tehlike altındaki mersin balığı da ilk kez İzmit Körfezi’ne kazandırıldı.
Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nce yürütülen, “İzmit Körfezi Balıklandırma Projesi” kapsamında Darıca Sahili’nde Yapay Resif Bırakma ve Balıklandırma Töreni düzenlendi.
Törene Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanı Tahir Büyükakın’ın yanı sıra Darıca Kaymakamı Yaşar Dönmez, Darıca Belediye Başkanı Muzaffer Bıyık, Gebze Belediye Başkanı Zinnur Büyükgöz, kurum müdürleri, sivil toplum kuruluşu temsilcileri, öğrenciler ve vatandaşlar katıldı.

“Kirletmiyoruz, temizliyoruz ve yeniden hayat veriyoruz”
Programda açıklamalarda bulunan Başkan Büyükakın, sadece Kocaeli değil, Türkiye adına ilham verici bir işe imza attıklarını belirterek, “Bir taraftan denize balık bırakırken, diğer yandan da temizliyoruz. İzmit Körfezi’ni geleceğe taşımak için kirletmiyoruz, temizliyoruz ve yeniden hayat veriyoruz. Bunlar sevgili gençlerimizin hayatı için, gelecekte onların daha kaliteli bir yaşam sürmesi için yapılması gereken çalışmalar. Bunlar gençlerimize dair bir sorumluluğumuz” dedi.

“Bunları şov amacıyla yapmıyoruz, sadece çalışıyoruz”
Büyükakın, sözlerine şöyle devam etti:
“Dünya şu ana kaydedilmiş en sıcak 11. yaz mevsimini yaşıyor. Küresel ısınma tehdidi devam ediyor. Böyle giderse bu sorun insanların sonu olacak, maalesef gerçek bu. Şair ‘durun kalabalıklar bu cadde çıkmaz sokak’ diyor ya, işte bu gidişat hiç iyi değil. Herkesin tedbir alması lazım. Bu nedenle biz Kocaeli’de kirletmiyoruz, temizliyoruz ve yeniden hayat veriyoruz. Sahil boyunca 23 tane arıtma tesisimiz faaliyet gösteriyor. Kocaeli’de bir damla su bile arıtılmadan denize bırakılmıyor. Her sene 130 bin ton çamurun denize gitmesini engelliyoruz. Derelerin ağızlarına bariyerler koyuyoruz. Sıfır atıkla ilgili tedbirleri alıyoruz. Kirletmeme işini ciddiyetle yürütüyoruz. İkinci olarak deniz süpürgeleri ile denizi temizliyoruz. Körfez’in en ucunda dip çamurunu temizliyoruz. Bazı yerlerde 1, bazı yerlerde 3,5 metreye varan çamur var. Toplamda 3,8 milyon metreküp çamuru çıkaracağız. Bu sayede İzmit Körfezi’ndeki dipten dirilişi başlattık. Pinalar, deniz çayırları yeniden görülmeye başladı. Bunları şov amacıyla yapmıyoruz, sadece çalışıyoruz. Çalışmaya devam edeceğiz. Pozitif gündemle uğraşıyoruz.”
Proje kapsamında, deniz canlıları için yeni yaşam alanları oluşturacak 100 yapay resif sulara indirildi. Resiflerle birlikte toplam 6 bin yavru balık da İzmit Körfezi’nin sularına bırakıldı. Törende denize salınan balık türleri ise çipura, levrek, kalkan ve Mersin balığı oldu.

Körfez’de balık sayısı 60 bine, resif sayısı 300’e ulaştı
Trabzon Su Ürünleri Merkez Araştırma Enstitüsü koordinasyonunda yetiştirilen ve markalanarak denize bırakılan balıklarla birlikte, 2017 yılından bu yana İzmit Körfezi’ne kazandırılan yavru balık sayısı 60 bine ulaştı.
Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, Kocaeli Valiliği İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ile Kocaeli Üniversitesi iş birliğinde yürütülen Yapay Resif Projesi kapsamında ise daha önce Gebze Eskihisar ve Gölcük Ulaşlı sahillerine bırakılan resiflere yenileri eklenerek toplam sayı 300’e çıkarıldı.
Bölgedeki deniz ekosistemindeki gelişmelerin, Kocaeli Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi tarafından yürütülen bilimsel izleme çalışmalarıyla takip edildiği bildirildi.

Üsküdar Vapuru faciasından sağ kurtulan annesinin sarsıcı hikayesini anlattı

Cumhuriyet tarihinin en büyük deniz kazalarından biri olan faciada babasını ve ablasını kaybeden, annesi ise hayatta kalan Nuray Dinçer Büyükarman, 11 yaşındayken yaşadığı o kara günü unutamıyor.
Olay günü sağlık sorunları nedeniyle evde kalan ve vapura binmeyen Nuray Dinçer Büyükarman, İzmit Tekel Başmüdürü olan babası, 13 yaşındaki ablası ve annesinin o vapurda yaşadığı can pazarını anlattı. Kazaya karışan vapurun 1927 yapımı olduğunu ve sonradan revizyona uğrayarak dengesiz bir hale getirildiğini belirten Büyükarman, “Faciada maalesef benim ailemle birlikte yaklaşık 400 kişi hayatını kaybetti. Vapur ahşap, eski ve her tarafından sesler gelen bir araçtı. Denize elverişsiz bu vapurun körfezde işletilmesi büyük bir hataydı” dedi.

“Halk ‘Vapur batmış’ diye haykırıyordu”
Olay günü havanın aniden bozduğunu ve şiddetli bir fırtına çıktığını anlatan Büyükarman, şöyle devam etti:
“İzmit’te Tekel Başmüdürlüğü’nün üzerindeki lojmanda oturuyorduk ve aradan da deniz görünüyordu. Fırtına yoktu, hava çok sıcaktı. Aniden rüzgar çıktı. Bizi de ürkütmedi değil çünkü lojman ahşap olduğu için çatısından sesler geldi, çatısı saç kaplıymış. Halkın denize doğru koştuklarını, uğultuları, konuşmaları, bağırışları duyduk. Mühim bir durum olduğunu anladık. Zaten balkondan duyuluyordu, halk ‘Vapur batmış’ diye halk haykırıyordu. Çıkan fırtına dolayısıyla ısı düştü. 20 derecelik bir bahar havası varken kaba dalgalar, lodos çıktı. Sonradan hortum şekline geçince vapuru da içeri alıyor. Vapur eğer sağlam olsaydı, bu fırtınayı atlatabilirdi diye düşünüyorum. Çünkü annemin anlattığına göre dümen kopuyor. Yani ‘Suyun üzeri can pazarı’ ve ‘Hiçbir kimseye Allah böyle bir felaketi yaşatmasın’ derdi. Çünkü sarılanlar, suyun üzerinde bağıranlar, haykıranlar, aklını oynatmış gibi hareketleri olanlar… Yani bunları da görmüş oluyor tabii annem. Annemin kurtulması kendi çabasıyladır.”

“Ceyhan Hanım hazırlığını yap, dümen koptu”
Annesi Ceyhan Dinçer’in vapurun içindeki hayatta kalma mücadelesini annesinin anlatımlarından aktaran Nuray Dinçer Büyükarman, şunları kaydetti:
“Babam ve ablam dışarı bakmak için yanından ayrılmış. Kaptan anneme, ‘Ceyhan Hanım hazırlığını yap, dümen koptu’ demiş. Ayrıca kaptan annemi tanırdı, kendileri ile görüştüğümüz bir aileydi. Vapur sağa sola yatmaya başlayınca annem üzerindeki ağır mantoyu çıkarıp camı kırmaya çalışmış. Ancak en son yere uzanıp ayaklarıyla vurarak camı kırabilmiş. Vapur ters döndüğünde sular annemi dışarı çekmiş fakat vapur üstte, annem altta kalıyor; yani vapur ters dönüyor.”

Gözleri cam gibi donan abla ve babanın son vedası
Annesinin suyun üzerinde babası ve ablasıyla son karşılaşmasını anlatan Büyükarman, “Annemin önüne küçük bir tahta parçası gelmiş. Fakat anneme sarılanlar da var, onlarla da mücadele ediyor, ‘Kurtar beni’ diyenler var. Sonra babamla ablamı bir can simidi üzerinde buluyor. O tarafa doğru yüzüyor ama su o kadar soğuk ki ablamın dayanamadığını, o güzel yeşil gözlerinin cam gibi donduğunu anlıyor. Sonra babam ‘Sen gayretlisin, kurtar kendini, yüzmeye devam et’ diyor. Sonra zaten bir dalga geliyor, ayırıyor onları ve annem yüzmeye başlıyor. Fakat başka yöne, başka tarafa doğru gidiyor. O arada da bir uçak geçmiş. Hatta ‘Uçak bizi kontrol ediyor sandım, yardım gelecek diye sevindim’ derdi. Arkasına dönüp bakıyor, kazanın olduğu yerden çok uzaklaşmış. Fakat ayaklarını hissetmemeye başlıyor. Allah yardım ediyor, tesadüfen önüne vapurdan kopmuş bir kapı geliyor. Annem kapının üzerine çıkmaya gayret ediyor. Kulaç atamıyor artık, kendini bırakıyor. Bir silüet, bir gemi silüeti görüyor, ondan sonrasını annem hatırlamıyor” dedi.

Donanma gemisi “Kurtaran” ile hayata dönüş
Annesinin kopan bir kapı parçasının üzerine çıkarak hayatta kaldığını belirten Büyükarman, “O sırada Derince açıklarında demirleyen Donanmaya ait ‘Kurtaran’ gemisindeki gözcü asker annemi fark ediyor. Hemen filika indirip alıyorlar. Annem askerlere sadece, ‘Çok acele edin, kocam ve kızım arkada, kaza oldu’ diyebiliyor ve bayılıyor. Uyandığında kendini bir oksijen çadırında buluyor.”

“Senin içi yaşamak istedim”
Ailesinden gelen haberleri beklerken yaşadığı travmayı anlatan Nuray Dinçer Büyükarman, babası ve ablasının vefatını okul arkadaşlarından öğrendiğini dile getirdi. Büyükarman, annesiyle hastanede kavuştuğu o duygu dolu anı hayatı boyunca unutamadığını vurgulayarak, sözlerini şöyle tamamladı:
“Annemin hayatta kalması bize büyük bir lütuftur. Ben hep evdeydim ama abim ve arkadaşları sürekli sahildeydi. Hatta abim, babamla ablamın haberi geldikten sonra diğer ablamızın akıbetini bilmediği için arkadaşlarıyla hastanelerde onu kendi aramış, sonra bulmuş. Abimin o çabası da bayağı bir uzun sürmüş. Ailemden hepsi bulundu ama o heyecan, üzüntü, korku… Bunların hepsini yaşadık. Benden babamla ablamın vefatını gizlemişlerdi ama ilkokula gidiyorum, okul arkadaşlarım vardı. Onlar kendi ailelerinden duyunca, ben babamla ablamın o kazada ölmüş olduğunu arkadaşlarımdan öğrendim ve tabii çok kötü oldum. Annemin merdivenlerden çıkışı, bana sarılışı ve ‘Senin için yaşamak istedim’ demesi benim için unutamayacağım bir anı.”

İzmit Körfezi’nin sevimli misafirleri

Su ve kıyı kuşu türlerinin göç yolu üzerindeki önemli duraklardan olan alan, göçmen kuşların beslenme ve barınma ihtiyaçları açısından ayrı önem taşıyor. Flamingoların uğrak yeri haline gelen, koruma altındaki sulak alan, gün batımında görsel şölen sunuyor. İzmit Körfezi adeta görsel bir şölen sunan 351 flamingoya ev sahipliği yapıyor.
Ekolojik zenginliğiyle dikkat çeken alan, ev sahipliği yaptığı 168 kuş türüyle yaban hayatı fotoğrafçıları ve kuş gözlemcilerinin de gözde rotaları arasında bulunuyor. Bu kapsamda, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Turizm ve Doğal Yaşam alanları Şube Müdürlüğü, Kocaeli Doğa Koruma ve Milli Parklar Kocaeli Şube Müdürlüğü, Samsun 19 Mayıs üniversitesi Öğr. Gör. Dr. A. Cemal Özsemir, kuş gözlemcisi Ümit Malkoçoğlu ve 40’a yakın gözlemciyle gerçekleştirilen Flamingo Sayımı ve Kuş Gözlem Etkinliğinde elmabaş patka, dikkuyruk, kum kuşu, gri balıkçılın da aralarında olduğu 28 sayıda tür ve 351 flamingo gözlemlendi. Kuş gözlemcileri, bölgedeki su kuşlarının popülasyonunu belirlemek ve habitatlarını korumak için sahada titizlikle çalıştı. İha

41 Saat Haber